XÁ LỢI PHẬT – BẢO VẬT THIÊNG LIÊNG CỦA PHẬT GIÁO

Xá lợi hay xá lị (sarira – sharira) là một từ vay mượn từ tiếng Phạn, ban đầu có nghĩa là “thân thể”, nhưng khi được sử dụng trong các văn bản Phật giáo nó có nghĩa là “di vật”. Thuật ngữ ringsel là một từ vay mượn từ tiếng Tây Tạng. Cả hai thuật ngữ này đều nói về những viên ngọc xá lợi, mặc dù theo một số giải thích, ringsels là một tập con của sariras.
Ban đầu khi nhắc đến xá lợi, người ta thường nghĩ đến xá lợi của Đức Phật Thích Ca. Theo ghi chép trong lịch sử Phật giáo, khi Phật tổ Thích Ca Mâu Ni v.iên t.ịch, các tín đồ đã đem x.ác của ngài đi hỏa táng. Sau khi lửa tàn, họ phát hiện thấy trong phần tro còn lại có lẫn rất nhiều tinh thể trong suốt, hình dạng và kích thước khác nhau, cứng như thép, lóng lánh và tỏa ra những tia sáng muôn màu, giống như những viên ngọc quý. Họ đếm được cả thảy 84.000 viên, đựng đầy trong 8 hộc và 4 đấu. Nó được đặt tên là xá lị, được coi là một bảo vật đặc biệt quý hiếm của Phật giáo. Về sau, một số nhà sư, những vị thầy đáng kinh sau khi c.hết cũng đã để lại những viên ngọc kỳ lạ này. Đây được cho là biểu hiện trình độ tâm linh của các vị tu sĩ Phật giáo.


Dường như những viên xá lợi không thuộc về cơ thể, nó không phải là xương hay x.ác thịt! Thay vào đó, ngọc xá lợi được xem như là sự chưng cất cuối cùng của một đời sống Phật giáo sống động, một sự biểu lộ vật chất của đạo đức, trí tuệ và lòng tận tụy. Người ta tin rằng, vẻ đẹp của các hạt xá lợi phụ thuộc vào mức độ chứng ngộ mà các bậc thầy đã đạt được. Các viên ngọc xá lợi thường được trưng bày trong một cái bát, chén thủy tinh hoặc tòa tháp bằng vàng nhỏ cũng như được trang trí bên trong bức tượng của các cao tăng đã qua đời. Trong một số trường hợp đặc biệt, hạt xá lợi được cho là phát triển từ cơ thể người sống, thường là ở đỉnh cao của một kinh nghiệm tôn giáo.
Tùy thuộc vào phần nào của cơ thể mà xá lợi phát triển, màu sắc và kích cỡ có thể khác nhau, mỗi cái có một cái tên truyền thống khác biệt. Ví dụ, xá lợi màu vàng có kích thước bằng hạt mù tạt được gọi là churira và có nguồn gốc từ gan. Trong khi đó, những viên màu trắng có liên quan đến vùng đầu, và xá lợi nyarira xuất hiện từ mô phổi.Giống như bất kỳ di vật tâm linh khác, rất nhiều câu chuyện huyền bí đã được chia sẻ xung quanh nó. Ngọc xá lợi được biết đến như một viên ngọc bí ẩn nhất thế giới. Nó có thể lớn hơn hoặc nhỏ đi tùy thuộc vào sự tinh khiết của người đang giữ nó. Các Phật tử tin rằng, khi được đặt trên đầu, ngọc xá lợi có khả năng chữa lành bệnh tật và thanh lọc cơ thể.


Những năm gần đây, lịch sử Phật giáo cũng như nghiên cứu của các nhà khoa học đã ghi lại khá nhiều trường hợp các vị cao tăng sau khi v.iên t.ịch, hỏa thiêu đã để lại xá lị, chẳng hạn như:
Tháng 12/1990, một vị cao tăng là Hoằng Huyền Pháp sư ở Singapore v.iên t.ịch, sau khi thi thể được hỏa thiêu, người ta phát hiện thấy trong phần tro của ngài có 480 hạt cứng, hạt to cỡ như hạt đỗ tương, hạt nhỏ cỡ bằng hạt gạo, trông gần như trong suốt và tỏa sáng lấp lánh như những hạt kim cương. Sau khi phân tích, các nhà nghiên cứu đã x.ác định rằng, đó chính là thứ gọi là xá lị.
Tháng 3/1991, Phó hội trưởng Hội Phật giáo Ngũ Đài Sơn – ủy viên thường vụ Hội Phật giáo Trung Quốc, sau khi v.iên t.ịch đã được tiến hành nghi thức hỏa táng theo tâm nguyện của ngài, trong phần tro còn lại người ta phát hiện được tới 11.000 hạt xá lị, đạt kỷ lục thế giới từ trước đến nay về những trường hợp xá lị được ghi nhận một cách chính thức.
Viên xá lị có thể to như quả trứng vịt, đó là trường hợp của Pháp sư Khoan Năng, vị chủ trì Tây Sơn Tẩy Thạch Am ở huyện Quế Bình, tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc. Ngày 27/9/1989, ngài v.iên t.ịch thọ 93 tuổi. Sau khi hỏa thiêu người ta tìm thấy trong tro hài cốt 3 viên xá lị màu xanh lục, trong suốt, đường kính mỗi viên lên tới 3-4cm, tựa như những viên ngọc lục bảo.


Lại có một số trường hợp, xá lị chính là một bộ phận nào đó của cơ thể không bị thiêu cháy. Tháng 6/1994, Pháp sư Viên Chiếu 93 tuổi, chủ trì chùa Pháp Hoa, ở núi Quan Âm, tỉnh Thiểm Tây, Trung Quốc, trong một buổi giảng kinh tối đã nói với các đệ tử là: Ta sẽ để lại trái tim cho chúng sinh. Sau đó vị sư này ngồi kiết già và siêu nhiên v.iên t.ịch. Theo đúng pháp quy của nhà chùa, các đệ tử đặt t.hi t.hể bà lên một phiến đá xanh, xếp củi chung quanh và tiến hành hỏa hóa. Lửa cháy sáng rực suốt một ngày một đêm. Trong đống tro nguội, các đệ tử thu được 100 viên xá lị to nhỏ khác nhau. Có viên thì hình tròn (xá lị tử), có viên lại nở xòe ra như những bông hoa (xá lị hoa). Những bông xá lị hoa trông rất đẹp, lóng lánh như những bông hoa tuyết, chung quanh còn được giát bằng những hạt xá lị nhỏ cỡ hạt gạo, sắc đỏ, vàng, lam, nâu… hết sức kỳ diệu. Nhưng điều kỳ diệu hơn cả là trái tim của bà không hề bị thiêu cháy. Sau khi ngọn lửa tắt trái tim vẫn còn mềm, nóng, rồi mới nguội dần và cứng lại, biến thành một viên xá lị lớn, màu nâu thẫm. Khoảng 100 đệ tử có mặt trong lễ hỏa táng đã tận mắt chứng kiến hiện tượng lạ lùng đó. Theo kể lại, Pháp sư Viên Chiếu là người từ bi, tính tình điềm đạm và ôn hòa, thường ngày bà chỉ ăn rất ít. Chùa Pháp Hoa đã cho người mang những viên xá lị đó đến giao lại cho Hội Phật giáo tỉnh Thiểm Tây.
Ở Việt Nam, sử sách chính thống cũng ghi nhận nhiều trường hợp xuất hiện hạt xá lị khi hỏa thiêu các tăng nhân. Đại Việt Sử ký toàn thư, kỷ Lý Thái Tông cho biết: Tháng 4 năm 1034 triều vua Lý Thái Tông có 2 nhà sư là Nghiêm Bảo Tính và Phạm Minh Tâm v.iên t.ịch. Khi hỏa thiêu x.ác thân 2 vị này thấy trong đám tro cốt có những hạt xá lị. Nhà vua xuống chiếu đem những hạt này vào thờ ở chùa Trường Thánh.


Trong kỷ Trần Anh Tông cũng có chép khi Trần Nhân Tông tịch, đệ tử là Pháp Loa hỏa thiêu x.ác thân của ông có thu được 3.000 hạt xá lị. Pháp Loa mang xá lị về chùa Từ Phúc ở kinh sư. Vua Trần Anh Tông có ý nghi ngờ thì chợt Thái tử Mạnh thấy mấy hạt ở trước mặt mình bèn đưa cho mọi người xem. Khi kiểm lại các hạt trong hộp thì thấy quả có thiếu mấy hạt. Nhà vua thấy thế xúc động đến phát khóc. Từ đó mới bỏ ý nghi ngờ. Cũng là câu chuyện này nhưng trong Nam ông mộng lục, Hồ Nguyên Trừng chép rằng có mấy hạt xá lị bay vào tay áo Thái tử Mạnh.
Vài chục năm trở lại đây, giới khoa học bắt đầu tìm cách giải thích những hiện tượng huyền bí được nhà Phật nói đến trong kinh điển như họ đã từng nghiên cứu lý giải các hiện tượng trong thiên nhiên, vũ trụ và con người. Thế nhưng, khi bắt tay vào nghiên cứu hiện tượng xá lị, họ đã gặp phải không ít khó khăn, trở ngại.
Trước đây người ta không tin là có xá lị Phật tổ. Mãi đến năm 1997, ông W.C Peppé, người Pháp, khi tiến hành khảo cổ tại vùng Piprava, phía Nam Népal đã tìm thấy những viên xá lị đựng trong một chiếc hộp bằng đá. Trên hộp có khắc những văn tự Brahmi, và người ta đã đọc được nội dung của nó như sau: “Đây là xá lị của đức Phật. Phần xá lị này do bộ tộc Sakya, nước Savatthi phụng thờ” (Theo Phật quang từ điển). Sự khám phá này đã chứng minh những gì được ghi lại trong Kinh Trường A Hàm và rải rác ở những sách kinh điển của Phật khác về việc phân chia xá lị đức Phật thành 8 phần cho 8 quốc gia cổ đại khi Phật nhập Niết bàn là có thật. Điều kỳ lạ là trải qua hơn 25 thế kỷ, xá lị đức Phật vẫn còn nguyên vẹn, lấp lánh màu sắc.


Tất nhiên, những người hoài nghi đã đưa ra rất nhiều giải thích khoa học về xá lợi. Chúng có thể chỉ là những khoáng chất tự nhiên tích tụ trong cơ thể con người (như sỏi mật) mà chúng ta thường không quan tâm đến việc tìm kiếm trong lò hỏa táng. Hoặc chúng có thể là cấu trúc tinh thể hình thành theo các điều kiện nung nóng dưới nhiệt độ cao.

Có bằng chứng cho thấy, trong một số điều kiện nhiệt độ, xương người có thể hình thành cấu trúc tinh thể. Ngọc xá lợi được cho là xuất hiện sau khi hỏa táng, vì vậy, đây có thể là cơ chế mà chúng được tạo ra. Trong một phân tích hóa học, xá lợi bao gồm các thành phần của xương và đá, nhưng cũng có tóc, thịt và máu kèm theo.
Nhà vật lí thuộc Đại học Stanford, William A. Tiller và một nhóm các nhà nghiên cứu khác đã tìm hiểu về nguồn năng lượng xung quanh các hạt xá lợi. Nisha J. Manek đã báo cáo nghiên cứu tại “Hội thảo về Khoa học Tâm thức” thường niên tại Đại học Arizona vào năm 2012. Tiến sĩ Manek đã hoàn thành chương trình đào tạo đặc biệt tại Đại học Stanford. Bà là một nhà khoa học lâu năm, và là thành viên của khoa y học Mayo trước khi bắt đầu công việc của mình tại Viện nghiên cứu khoa học thần kinh của Tiller.
Manek không phải là một tín đồ Phật giáo đã giải thích những gì mà bà cảm nhận khi tiếp xúc với ngọc xá lợi: “Tôi cảm thấy một bức xạ hữu hình của năng lượng tinh tế chảy từ các di vật hướng đến trung tâm trái tim của tôi. Nó mang tính cá nhân và riêng tư, nhưng nó cho thấy một sự “Nhất thể” hay đồng nhất với mọi người và vạn vật. Không có thứ gì tương tự như vậy trong các trải nghiệm thông thường.”

 


Các nhà nghiên cứu đã sử dụng các phương pháp do Tiller phát triển để đo lường một cách khách quan những gì mà Manek cảm nhận. Họ muốn biết chắc nguồn năng lượng đó xuất phát từ các hạt xá lợi hay chỉ là một nhận thức chủ quan của Manek. Giáo sư Tiller đã nghiên cứu các tác động vật lý có thể ảnh hưởng đến ý thức con người. Ông cho rằng, có hai loại vật chất. Một là loại chúng ta có thể đo lường với các cảm biến thông thường của chúng ta. Ông mô tả chất này ở cấp độ nguyên tử điện / phân tử. Loại kia tồn tại trong không gian giữa các nguyên tử và phân tử.
Con người thường không thể cảm nhận được loại vật chất thứ 2 mà Tiller mô tả là có trạng thái năng lượng khí động lực học cao và vô cùng mạnh mẽ. Tiller nói rằng, ông đã tìm ra cách để phát hiện ra chất này, nhưng chỉ khi nó giao thoa hoặc tương tác với các loại nguyên tử điện / phân tử chúng ta có thể nhận biết và đo lường. Tuy nhiên, điều này không phải lúc nào cũng xảy ra vì hai chất này thường tồn tại tách biệt. Ý đồ của ông là kích hoạt một loại vật chất trung gian được gọi là hạt deltrons. Các deltron sẽ tạo thuận lợi cho sự tương tác giữa hai loại vật chất này.

 

Nghiên cứu của Tiller và Manek về ngọc xá lợi cho thấy, những di vật này đã bị ảnh hưởng bởi ý nghĩ của con người.
“Mặc dù chúng tôi không thể nghiên cứu chi tiết các vật thể để có thể đưa kết luận chính x.ác. Nhưng dường như có một loại năng lượng nào đó tương tác qua lại giữa xá lợi và con người.” Trong trường hợp của xá lợi Phật trải qua hàng ngàn năm, lòng tôn kính đã giữ nó tồn tại, nếu không, có thể di vật sẽ biến mất. Báo cáo cũng cho biết, các phân tử, nguyên tử trong không gian xung quanh các hạt xá lợi được sắp xếp chặt chẽ hơn môi trường bình thường.
Nhà Phật cũng có những quan điểm riêng về vấn đề xá lị. Quan điểm thứ nhất cho rằng xá lị là kết quả của quá trình tu hành và khổ luyện. Quan điểm thứ hai cho rằng: xá lị là kết quả của quá trình tu dưỡng đạo đức, chỉ ở những người có tấm lòng đại từ đại bi, luôn làm việc thiện thì sau khi v.iên t.ịch mới có thể sinh xá lị. Tuy nhiên, cuối cùng thì xá lị đã được hình thành như thế nào? Thành phần của nó ra sao? Chẳng phải kim loại, chẳng phải phi kim, cũng chẳng phải kim cương, lục bảo, chỉ là tro cốt còn lại của người tu hành sau khi hỏa táng, vậy mà sao đốt nó hoài cũng không cháy, thậm chí vẫn sáng lấp lánh màu sắc, thách thức với thời gian, chẳng mảy may hư hỏng… Hàng loạt câu hỏi như vậy cho đến nay vẫn là những câu đố chưa có lời giải đáp!

 

Nếu bạn thấy hay hãy chia sẻ bài viết tới mọi người nhé!
Xem thêm nhiều bài viết hay TẠI ĐÂY